Ambasadorowie Augustowa

Historyczne postaci w Augustowie

W okresie międzywojennym Augustów rozsławiał 1 Pułk Ułanów Krechowieckich. Obecność słynnych ułanów wiązała się z odwiedzinami w naszym mieście wybitnych postaci polskiej historii. Przyjeżdżali tu prezydenci Rzeczypospolitej Polskiej Stanisław Wojciechowski i Ignacy Mościcki, ministrowie Władysław Sikorski i Józef Beck, marszałkowie Edward Rydz-Śmigły oraz Józef Piłsudski. Pamięć o tamtych wydarzeniach jest pielęgnowana ceremoniami rocznicowymi i tym, że 1 Pułk Ułanów Krechowieckich jest patronem Szkoły Podstawowej nr 3 w Augustowie. Jednak zasłużonych postaci dla Augustowa jest znacznie więcej. Możemy na ich autorytecie i sławie budować zainteresowanie naszym miastem wśród osób z zewnątrz.

Osoby od promocji na korepetycje

Dwa lata temu w czerwcu przypadła dwudziesta rocznica odwiedzin w Augustowie papieża Jana Pawła II. Trudno sobie przypomnieć działania miasta, aby wykorzystać ten fakt do celów promocyjnych. Tymczasem wizyta papieża miała nie tylko charakter religijny, lecz pokazała światu walory Augustowa. Doskonale z tego faktu zdaje sobie sprawę Żegluga Augustowska. To właśnie tam na korepetycje powinny udać się osoby z urzędu miejskiego odpowiedzialne za promocję. Tam powinny spytać dyrektora, w jaki sposób wykorzystać atuty przyrodnicze i istotne wydarzenia z historii miasta, aby zachęcić mieszkańców całej Polski do przyjazdu. Po rejsie papieża Kanałem Augustowskim na statku goszczącym Jana Pawła II pojawiło się wiele elementów nawiązujących do wielkich dni czerwca 1999 roku. Zorganizowano ekspozycję w kajucie kapitańskiej, a na pokładzie wyeksponowano ławeczkę, na której siedział papież. To augustowska biała flota była pionierem w upamiętnieniu znakomitych postaci przez ławeczkę.

Na upamiętnienie zasługują też inni

Niedawna inicjatywa powstania ławki Marii Koterbskiej w Augustowie ożywiła interesującą debatę na sesji rady miejskiej. Radni dyskutowali nad potrzebą zaakcentowania związków z naszym miastem innych znanych, wybitnych osób. Izabela Piasecka zauważyła, że wiele ludzi kultury, nauki czy polityki było lub nadal jest emocjonalnie związanych z Augustowem. Jako przykład podała aktorkę Teresę Lipowską, która często w wywiadach z sentymentem mówiła o spędzonych tu razem z mężem chwilach. Radna Koalicji Obywatelskiej przypomniała też o urodzonym w Augustowie znanym aktorze Januszu Michałowskim, który chętnie przekazałby naszemu miastu zgromadzoną przez siebie kolekcję lamp naftowych. Stworzenie ekspozycji byłoby godnym uhonorowaniem cenionego artysty. I. Piasecka podkreśliła, że w powstającym Parku Zbigniewa Herberta muszą pojawić się różne akcenty nawiązujące do poety. Dodała, że cały czas brakuje jej w Augustowie dostatecznej ilości miejsc bądź atrakcji związanych z jego założycielem Królem Zygmuntem Augustem. Radna Koalicji Obywatelskiej myślała choćby o powstaniu „królewskiego powozu”, na którym można by usiąść, zrobić pamiątkowe zdjęcia.

Burmistrz Mirosław Karolczuk powiedział z kolei, że rozmawiał niedawno o upamiętnieniu w naszym mieście Generała Ignacego Prądzyńskiego, budowniczego Kanału Augustowskiego. Izabela Piasecka zaapelowała, aby formą honorowania były nie tylko ławeczki, ale również inne inicjatywy stanowiące ogromną atrakcję dla turystów. Odwołała się do Wrocławia, który słynie z rozproszonych po mieście figurek krasnali. Radna KO przypomniała, że w oparciu o nie odbywają się też gry terenowe, co jest dobrym przykładem dla Augustowa.

Aleksandra Sigillewska wyraziła nadzieję, że koncepcja ławki Marii Koterbskiej to początek działań celem przygotowania większej ilości atrakcyjnych miejsc dedykowanych wybitnym i zasłużonym dla miasta postaciom. Radna PiS zasugerowała, że oprócz ławek mogą być to np. tablice i odciski dłoni. Jej zdaniem takie przedsięwzięcia powinny być omówione na komisji społeczno-oświatowej. Także mieszkańcy mogliby wyrazić swoje opinie poprzez ankietę.

Nierówny rozkład sił w Konwencie

Marcin Kleczkowski do grona postaci godnych upamiętnienia dołączył Henryka Marconiego, legendarnego architekta, twórcę projektu starej poczty i augustowskiego ratusza zniszczonego podczas II wojny światowej. Kleczkowski dodał, że honorowanie ważnych dla miasta osób leży w gestii Konwentu Medalu, rozpatrującego wnioski o przyznanie medalu za zasługi dla Augustowa. W składzie Konwentu jest pięć osób związanych z koalicją rządzącą (burmistrz, przewodnicząca rady oraz trzech radnych wybranych przez radę –przyp. red.), a nie ma w nim żadnego przedstawiciela opozycji. Jak do tego doszło? Kiedy zgłaszano kandydatury radnych do kapituły wiadomym było, że zdecydowaną większością dysponować będą przedstawiciele obozu rządzącego. Pomimo to, koalicyjna większość zgłosiła dwóch kandydatów na zaledwie trzy wolne miejsca. Z racji, że opozycja też zgłosiła swoją dwójkę radnych, ktoś z nich musiał obejść się smakiem. Wobec powyższego radni z opozycji solidarnie zrezygnowali z ubiegania się o udział w Konwencie, a wszystkie miejsca zgarnęli rządzący. Cała historia pozostawiła ogromny niesmak. Dokładnie na tę rzeczywistość uwagę zwrócił M. Kleczkowski. Radny PiS zapytał retorycznie, czy skład kapituły jest reprezentacją adekwatną do składu rady miejskiej?

Kandydatur jest więcej

Inicjatywa radnych o potrzebie wypracowania programu cyklicznego upamiętniania ważnych postaci dla miasta jest godna poparcia. Czasami o związkach niektórych osób z Augustowem nie wiedzą nawet mieszkańcy, a co dopiero przyjezdni. Tymczasem powiązania znanych ludzi z naszym miastem mogą działać jak magnes, generować zainteresowanie, rozwijać turystykę, a co za tym idzie rozwijać całe miasto. Z pewnością każdy z mieszkańców potrafiłby wskazać postać godną upamiętnienia albo przynajmniej nagrodzenia za rozsławianie dobrego imienia Augustowa w Polsce i w świecie. Nasza redakcja w ostatnich latach wiele razy podpowiadała, że jest pewien człowiek, który zdecydowanie zasługuje na uwagę i podziękowania ze strony władz miasta. Chodzi o Michała Pola. Jeden z najpopularniejszych dziennikarzy sportowych i były redaktor naczelny „Przeglądu Sportowego”, na cieszących się wielkim zainteresowaniem internetowych nagraniach dziesiątki razy wspominał o Augustowie. Mówił o sentymentalnej podróży do lat młodości, spędzonych tu wakacjach, komplementował walory turystyczne i jak mało kto w ostatnich latach bezinteresownie robił darmową reklamę naszemu miastu. Fakt, że władze miasta dotychczas nie skorzystały jeszcze z potencjału Michała Pola, który na łamach naszej gazety mówił o swej miłości do Augustowa, jest zdumiewający. Naszym zdaniem jest to absolutny kandydat do przyznania medalu za zasługi w perspektywie kilku najbliższych lat.

Inną znakomitą osobą, która pozostawiła przepiękny ślad w Augustowie jest Maciej Nowicki. To światowej sławy rysownik i architekt, członek zespołu projektującego siedzibę główną ONZ w Nowym Jorku. Jednym z jego pierwszych projektów był Dom Turysty Ligi Popierania Turystyki. Niezwykłej urody budynek, perłę modernizmu możemy podziwiać do dzisiaj. Budynek zlokalizowany jest na Białej Górze i mieści się tam Zajazd Hetman, zwany dawniej PTTK. Maciej Nowicki otrzymał zadanie, by budynek był słabo widoczny od strony jeziora, ale by widok z okien hotelu był jak najlepszy. Zadanie wykonał znakomicie. Obecni właściciele upamiętnili słynnego architekta tablicą na budynku. Maciej Nowicki jest porównywany do Le Corbusiera i Franka Lloyda Wrighta.

Program konieczny

Medal za zasługi dla Augustowa przyznano Marii Koterbskiej w 2005 roku. Artystka nie była w stanie przyjechać po jego osobisty odbiór. Inicjator nadania jej medalu Leszek Cieślik nie jest burmistrzem od czternastu lat. Do 2021 roku było dużo czasu na uhonorowanie legendy polskiej piosenki. Działania w tej sprawie podjęto dopiero po jej śmierci. To dowód na to, że wypracowanie programu regularnego upamiętniania ważnych postaci jest dzisiaj uzasadnione.

*Artykuł ukazał się w 6/2021 numerze "Przeglądu Powiatowego".